I. Đọc - hiểu văn bản
Trả lời câu 1 (trang 218 sgk Ngữ văn 9 Tập 1):

Truyện ngắn chia làm 3 phần theo trình tự thời gian.

- Đoạn 1 (từ đầu đến “đang làm ăn sinh sống”): trên đường về quê.

- Đoạn 2 (từ “Tinh mơ sáng hôm sau” đến “sạch trơn như quét”: những ngày ở quê. Sự thay đổi của quê hương, đặc biệt là Nhuận Thổ.

- Đoạn 3 (phần còn lại): trên đường xa quê, những suy ngẫm về hiện tại và tương lai.

Trả lời câu 2 (trang 218 sgk Ngữ văn 9 Tập 1):

Trong truyện có 2 nhân vật chính. Đó là Nhuận Thổ và “tôi” – người bạn thuở ấu thơ với Nhuận Thổ. Nhân vật “tôi” là nhân vật trung tâm vì mọi thay đổi của nhân vật Nhuận Thổ đều được miêu tả qua cái nhìn của nhân vật “tôi”. Ngoài ra nhân vật “tôi” là người ngồi thuyền về quê, ở quê, ngồi thuyền xa quê và suy ngẫm về những bức tường vô hình ngăn cách con người, ước vọng về một xã hội tốt đẹp hơn.

Trả lời câu 3 (trang 218 sgk Ngữ văn 9 Tập 1):

Các phương thức biểu đạt ở từng đoạn”:

- Đoạn (a) chủ yếu dùng phương thức tự sự (có kết hợp biểu cảm), làm nổi bật quan hệ gắn bó giữa hai người bạn thời thơ ấu (cũng có nghĩa là để làm nổi bật sự thay đổi trong thái độ của Nhuận Thổ đối với “tôi” hiện nay).

- Đoạn (b) chủ yếu dùng phương thức miêu tả, kết hợp với biện pháp hồi ức và đối chiếu, làm nổi bật sự thay đổi về mặt ngoại hình của Nhuận Thổ, qua đó có thể thấy tình cảnh sống điêu đứng của Nhuận Thổ và nông dân miền biển nói chung.

- Đoạn (c) chủ yếu dùng phương thức lập luận, thông qua đó tác giả muốn hướng tới việc phải tạo ra con đường mới, phải thay đổi nông thôn và thay đổi cả xã hội Trung Quốc, để có một xã hội mới, không có sự cách bức, cũng không có sự hủy hoại, làm cho con người mụ mị như xã hội phong kiến đương thời.

Với chuyến về quê cuối cùng để dọn nhà đi nơi khác làm ăn sinh sống, nhân vật tôi đau xót nhận ra những thay đổi ghê gớm của làng quê. Từ đó, nhân vật tôi đã lật xới lên những vấn đề bức xúc của xã hội Trung Hoa bấy giờ. Ông chỉ cho mọi người thấy xã hội phân chia giai cấp là do con người tạo ra. Để không còn thảm cảnh ấy nữa nhất thiết phải xây dựng một xã hội mới, trong đó con người với con người là bình đẳng. Khi cùng gia đình tạm biệt làng quê cũ, nhân vật tôi hi vọng mọi người sẽ có một tương lai tươi sáng hơn.

Trả lời câu 4 (trang 218 sgk Ngữ văn 9 Tập 1):

- Đoạn a: Chủ yếu dùng phương thức tự sự làm nổi bật quan hệ gắn bó giữa hai người bạn thời thơ ấu.

- Đoạn b: Chủ yếu miêu tả kết hợp với hồi ức và đối chiếu làm nổi bật sự thay đổi về mặt ngoại hình của Nhuận Thổ qua đó thấy được tình cảnh khốn khổ của Nhuận Thổ.

- Đoạn c : Chủ yếu lập luận, tác giả thể hiện những suy nghĩ của mình về xã hội bấy giờ.

II. LUYỆN TẬP
Điền vào bảng sao cho thích hợp

Nhuận Thổ còn nhỏ

Nhuận Thổ khi đứng tuổi

Hình dáng

Nước da bánh mật, khuôn mặt tròn trĩnh, cổ đeo vòng bạc sáng.

Cao gấp hai trước, da vàng sạm, mặt tròn, có những nếp răn sâu hoắm, đội mũ lông chiên rách tươm…

Động tác

Tay lăm lăm cầm chiếc đinh ba, cố sức đâm theo một con tra.

Môi mấp máy, không ra tiếng, dáng điệu cung kính.

Giọng nói

Lưu loát, hồn nhiên

Cung kính, lễ phép

Thái độ

Thân thiết

Xa cách, cung kính

Tính cách

Hồn nhiên, lanh lợi

Khúm núm, e dè, khép nép

Nguồn : soanbaitap.com/ngu-van-9/co-huong-726236.html